Tại sao giá cà phê lại tăng kỷ lục hơn 40 năm qua

Giá cà phê toàn cầu đã tăng vọt lên mức cao nhất trong gần 50 năm, chạm ngưỡng 3,36 USD/pound trên sàn giao dịch ICE. Điều này đánh dấu một sự biến động lớn trong ngành cà phê, ảnh hưởng không chỉ đến các quốc gia sản xuất lớn như Việt Nam và Brazil, mà còn đến thị trường tiêu dùng toàn cầu.

Nguyên nhân giá cà phê tăng cao

Thời tiết khắc nghiệt được coi là nguyên nhân chính dẫn đến sự sụt giảm sản lượng cà phê toàn cầu trong ba năm qua. Brazil, nơi sản xuất gần một nửa cà phê arabica, đã trải qua một trong những đợt hạn hán tồi tệ nhất trong lịch sử. Mặc dù có mưa vào tháng 10/2024, độ ẩm của đất vẫn ở mức thấp, khiến cây cà phê phát triển nhiều lá nhưng không đủ hoa để tạo quả.
Tại Việt Nam, quốc gia dẫn đầu trong sản xuất robusta, tình trạng hạn hán nghiêm trọng vào đầu năm 2024 đã tiếp diễn với những trận mưa lớn sau đó. Các tỉnh Tây Nguyên như Gia Lai, Kon Tum và Đắk Lắk, nơi tập trung trồng cà phê, đã bị ảnh hưởng nặng nề. Nguồn nước trong các hồ chứa cạn kiệt và sự lây lan của rệp sáp trắng đã khiến nhiều cây cà phê không đạt năng suất. Ông Nguyễn Thế Huệ, một nông dân ở Gia Lai, bày tỏ: “Chúng tôi không có đủ nước cho các trang trại. Nếu hạn hán kéo dài, sản lượng sẽ giảm đáng kể.” Tuy nhiên, vào tháng 10/2024, bão nhiệt đới Trami lại gây ra mưa lớn ở những tỉnh này, làm gián đoạn vụ thu hoạch cà phê.

Các ngân hàng đứng sau các thương nhân cà phê Brazil gặp khó khăn

Ngày 2 tháng 12 (Reuters) - Các ngân hàng tài trợ cho hai thương nhân cà phê Brazil tuần trước đã tìm kiếm sự tái cấu trúc nợ dưới sự giám sát của tòa án có tổng số tiền tín dụng là 1,1 tỷ reais (181,6 triệu đô la) với các công ty này, các tài liệu của tòa án mà Reuters xem được cho thấy vào thứ Hai. Theo các tài liệu, số tiền này chỉ là số tiền ứng trước mà các ngân hàng đã trả cho các thương nhân Atlantica và Cafebras trong các hợp đồng liên quan đến xuất khẩu cà phê trong tương lai, được gọi tại địa phương là ACC. Người ta không biết liệu các thương nhân có khoản nợ nào khác với các nhà rang xay hoặc nhà nhập khẩu cà phê liên quan đến các hợp đồng cung cấp hay không.
Ngân hàng lớn nhất của Brazil, Banco do Brasil SA (BBAS3.SA) do nhà nước kiểm soát, mở tab mới, có tỷ lệ nợ lớn nhất với 765 triệu real, tiếp theo là Banco BTG Pactual (BPAC3.SA), với 181,5 triệu reais và Banco do Nordeste (BNBR3.SA), với số tiền 100,9 triệu reais.
Ba ngân hàng khác có số dư tín dụng nhỏ hơn đang chờ xử lý từ ACC.
Atlantica và Cafebras, đều thuộc sở hữu của tập đoàn cà phê Brazil Montesanto Tavares, đã đệ đơn yêu cầu tuần trước để đàm phán một phần lớn khoản nợ của mình tại tòa án, một động thái pháp lý có thể dẫn đến thủ tục phá sản nếu đàm phán không thành công.
Một nhà môi giới cà phê, người đã gửi một số tài liệu của tòa án cho Reuters, cho biết ông rất ngạc nhiên về quy mô tín dụng của hai thương nhân này, đặc biệt là khoản tín dụng từ Banco do Brasil. "Đây là một số tiền quá lớn đối với những công ty không lớn", ông cho biết và yêu cầu không nêu tên vì tính nhạy cảm của vấn đề. (1 đô la = 6,0580 reais)
Biểu đồ biến động giá cà phê. Nguồn : VietnamBiz
Nguồn: Reuter. Link tham khảo: https://www.reuters.com/business/finance/banks-behind-troubled-brazil-coffee-traders-could-take-181-mln-hit-2024-12-02/